Antalya’da Muratpaşa Belediye Başkanı Ümit Uysal’ın öncülüğünde Türkiye’de bir ilk olarak hayata geçirilen Çevreci Komşu Kart, geri dönüşümü kalıcı bir kent kültürüne dönüştürürken Türkiye’nin atık yönetimi politikalarına da yön veren öncü modellerden biri oldu. On yılda 25 milyon 818 bin 921 kilogram atığı ekonomiye kazandıran projenin ödüllü toplama dönemi tamamlandı. Ayrıştırılan atıkların toplanmasına ise devam edilecek.
Muratpaşa
Belediyesi tarafından Nisan 2016’da iki mahallede pilot uygulama olarak
başlatılan Çevreci Komşu Kart, elde edilen başarılı sonuçların ardından kısa sürede
ilçenin tamamına yayıldı. “Atma, biriktir, kazanalım” sloganıyla geliştirilen
proje, evlerde yani kaynağında ayrıştırılan geri dönüştürülebilir atıkları
ekonomik değere dönüştürdü. Muratpaşalılar biriktirdikleri atıkları belediye
ekiplerine teslim ederken, karşılıkları doğrudan Çevreci Komşu Kartlarına
yüklendi.
25,8 MİLYON
KİLOGRAM ATIK EKONOMİYE KAZANDIRILDI
Projenin
uygulandığı ilk günden Haziran 2026’ya kadar olan süreçte Çevreci Komşu Kart
kapsamında toplam 25 milyon 818 bin 921 kilogram geri dönüştürülebilir atık
toplandı. Bu atıklar karşılığında Çevreci Komşu Kartlara 13 milyon 268 bin 111
lira yüklendi.
Proje süresince 23 bin 34 haneye kart dağıtılırken elektronik atık, bitkisel atık yağ ve tekstil atıkları da zaman içinde sisteme dahil edilerek geri dönüşümün kapsamı genişletildi. Proje kapsamında 20 bin 970 elektronik atık, 121 bin 567 litre bitkisel atık yağ ve 623 bin 401 kilogram tekstil atığı ayrı olarak toplandı.
DOĞAYA 10 YILLIK
BÜYÜK KATKI
Geri
dönüştürülen atıklar sayesinde 206 bin 905 ağacın kesilmesi önlendi, 1 milyon
99 bin metrekareyi aşkın orman alanı korundu. Ayrıca 91 milyon 281 bin litre
su, 144 milyon 625 bin kilovatsaat elektrik ve 51 milyon 652 bin litre yakıt
tasarrufu sağlandı. Karbondioksit salımı 814 bin 364 kilogram azaltıldı.
YEREL BİR PROJEDEN
ULUSAL ÇEVRE POLİTİKASINA
Çevreci Komşu
Kart, yalnızca Muratpaşa’nın geri dönüşüm alışkanlıklarını değiştirmekle kalmadı,
Türkiye’nin atık yönetim politikalarına da yön veren öncü modellerden biri
oldu. Projenin ortaya koyduğu kaynağında ayrıştırma yaklaşımı, Çevre,
Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının ülke genelinde hayata geçirdiği
Sıfır Atık uygulamalarına temel oluşturdu. Ulusal ve uluslararası alanda yedi
ödülle taçlandırılan uygulama, 43 belediye tarafından yerinde incelendi ve
farklı kentlerde geliştirilen geri dönüşüm projelerine örnek oldu.
ÖDÜLLÜ TOPLAMA
DÖNEMİ BAŞARIYLA TAMAMLANDI
Çevreci Komşu
Kart’ın öncülük ettiği kaynağında ayrıştırma ve geri kazanım yaklaşımının Sıfır
Atık uygulamalarıyla ülke genelinde yaygınlaşması, atık yönetim sistemlerinin
değişmesi ve geri dönüşüm piyasasındaki yeni ekonomik koşullar doğrultusunda
projenin ödüllü toplama dönemi tamamlandı.
Çevreci Komşu
Kart’ın asıl kazanımı olan atıkların kaynağında ayrıştırma kültürü ise
Muratpaşa’da yaşamaya devam edecek. İlçe sakinlerinin evlerinde ayrı
biriktirdiği cam, metal, plastik, kağıt gibi geri dönüştürülebilir atıklar
belediye ekiplerince, randevulu olarak toplanmayı sürdürecek.
‘TÜRKİYE’YE
MODEL OLDU’
Başkan Uysal,
Çevreci Komşu Kart’ın 10 yıllık kesintisiz uygulamasıyla dünya ölçeğinde örnek
bir başarıya ulaştığını belirterek şunları söyledi:
“Çevreci Komşu
Kart, bir teşvik projesi olarak başladı ve Muratpaşa’nın kültürüne dönüştü. On
yıl boyunca kesintisiz uyguladığımız ödüllü sistemle 25 milyon kilogramdan
fazla atığı ekonomiye kazandırdık, yüz binlerce ağacı ve milyonlarca litre suyu
koruduk. Ancak en büyük başarımız, komşularımızın geri dönüşümü günlük yaşamın
doğal bir parçası haline getirmesidir. Muratpaşa’da geliştirdiğimiz bu model
Türkiye’ye örnek oldu, Sıfır Atık uygulamalarına temel oluşturdu. Ödüllü
toplama dönemini büyük bir başarıyla tamamlarken, on yıl boyunca projeye sahip çıkan tüm
komşularımıza teşekkür ediyorum. Muratpaşa’mızda ayrıştırılan atıkları toplamaya ve
yeni sürdürülebilir çevre modelleri geliştirmeye devam edeceğiz.”
